1. Czy twój pracodawca oferuje ci pracę i płaci za nią tylko wtedy, kiedy jest taka potrzeba?
2. Czy możesz decydować kiedy będziesz pracował a nawet zrezygnować z danej pracy, kiedy ci ją
   oferują?
3. Jeśli chesz, czy możesz posłać kogoś innego na swoje miejsce, by wykonał daną pracę?
4. Czy musisz zabezpieczyć we własnym zakresie swoje narzędzia pracy?
5. Czy musisz sam opłacać podatek i ubezpieczenie National Insurance?
6. Czy posiadasz pisemne porozumienie, w którym wymienione jest sformułowanie "umowa o świadczeniu usług"?

Minimum, które może być ci wypłacane za każdą przepracowaną godzinę (stan na luty 2006):

1. dla pracowników mających 22 lata i więcej - £ 5.05
2. dla pracowników mających 22 lata i więcej , i którzy odbywają płatne praktyki  - £ 4.25
3. dla pracowników w wieku 18-21 lat - £ 4.25
4. dla pracowników w wieku 16-17 lat - £ 3.00

Napiwki, które uzyskasz bezpośrednio, nie są wliczane, natomiast napiwki wypłacane razem z płacą są w to wkalkulowane.

Istnieją jednak dwie komplikacje:

Jakiego rodzaju potrącenia z twojej płacy mogą być prawnie dokonane?

Jeśli zapewnione jest ci miejsce zamieszkania, maksimum £24.50 na tydzień może być potrącone (lub £3.50 na dzień , gdzie mieszkanie jest zapewnione na mniej niż pełen tydzień). W październiku 2004 roku wzrośnie to do £ 26.50 i £3.75. Nie oznacza to, że nie będziesz musiał płacić więcej, tylko, że taka kwota może być odjęta od twojej płacy przed określeniem, czy otrzymujesz minimalną płacę.

Nic nie może być potrącone za zapewnione ci posiłki i przekąski. Jeśli masz zapewniony transport do i z pracy, pewna kwota może być potrącona. Nie istnieje tu ograniczenie i jest to powszechnym źródłem nadużyć.

Co się dzieje w przypadku, gdy nie masz wyznaczonego wymiaru godzin?

Niektórym osobom płaci się za ilość wykonanej pracy, a nie jej długość. W dalszym ciągu przysługuje ci ochrona minimalnej płacy, ale system, na którym to się opiera, był tak nadużywany, że postanowiono wprowadzić zmiany w październiku 2004 roku.

Jeśli uważasz, że nie otrzymujesz minimalnej płacy, możesz złożyć skargę dzwoniąc bezpośrednio pod telefon ratunkowy Krajowej Płacy Minimalnej (National Minimum Wage) o numerze 0845 6000 678 (Anglia, Szkocja i Walia) lub 0845 6500 207 (Północna Irlandia). Jeśli jesteś członkiem, możesz również poszukiwać pomocy od związku zawodowego, lub też w biurze porad.

Prawa dotyczące wymiaru godzin

Zalicza się w to przerwy na odpoczynek, urlopy, płace urlopowe, pracę w nocy i ilość godzin, które możesz przepracować w każdym tygodniu. Dostępne są ulotki opisujące te prawa, które można uzyskać od Kongresu Związków Zawodowych TUC dzwoniąc do linii Znaj swoje prawa o numerze telefonu 0870 600 4 882.

Przerwy na odpoczynek

Jeśli twój dzień roboczy trwa ponad sześć godzin, masz prawo do 20 minut przerwy na odpoczynek. Jakkolwiek, jeśli masz 18 lat lub mniej, wówczas masz prawo do 30 minutowej przerwy po czterech i pół godzinach pracy.

Urlop wypoczynkowy

Powinieneś otrzymać cztery tygodnie płatnego urlopu w ciągu roku.

(Niektóre biura pośrednictwa pracy próbują ‘obejść’ to prawo twierdząc, że płaca za urlop jest wliczona w stawce godzinowej, w związku z czym nie są oni zobowiązani do dodatkowej wypłaty jeśli bierzesz urlop. Fakt, że twoja płaca zawiera sumę pokrywającą płacę za urlop oraz wysokość płacy za urlop, która jest wliczona w twojej płacy, powinien być jasno opisany w twojej umowie.)

Zwróć uwagę, że zwyczaje, które są ci znane, takie jak wypłaty 13-tki (lub 14-tki) i dodatki urlopowe, nie są zwyczajowe w Wielkiej Brytanii.

Praca w nocy

Osoby, które regularnie pracują w nocy, nie powinny pracować dłużej niż 8 godzin w każdym okresie 24 godzinnym. Przepisy Wymiaru Godzin pozwalają na pracę w nocy średnio przez okres 17-tygodniowy w ten sam sposób, który dotyczy tygodniowego wymiaru godzin pracy. Osobom pracującym w nocy przysługuje również prawo do bezpłatnych badań kontrolnych zdrowia.

Tydzień pracy

Masz prawo nie przekroczyć średnio 48 godzin pracy na tydzień. To ograniczenie dotyczy średnio okresu 17 tygodni. Możesz zrzec się tego prawa, ale nikt nie może zmusić cię do rezygnacji z niego. Możesz również ponownie uzyskać to prawo w dowolnym momencie, jakkolwiek okres po którym uzyskasz ochronę praw, może potrwać do trzech miesięcy.

Ochrona bezpieczeństwa i higieny pracy

Obowiązkiem twojego pracodawcy jest zapewnienie bezpiecznego i zdrowego środowiska pracy. W to powinno zaliczać się zapewnienie ci szkolenia, które obejmuje zagadnienia higieny i bezpieczeństwa pracy w twoim miejscu pracy. Istnieje wiele specjalnych zasad i reguł odnoszących się do tych miejsc pracy, które niosą ze sobą specyficzne zagrożenia dla pracowników.

Ochrona przed dyskryminacją

Masz prawo, by nie być traktowanym mniej przychylnie przez biura pośrednictwa pracy lub przedsiębiorstwa zatrudniające, niż inne osoby pracujące bez względu na płeć, pochodzenie rasowe, niepełnosprawność, ciążę, orientację seksualną oraz wyznanie religijne, czy wiarę. Od 2006 roku, niezgodnym z prawem będzie dyskryminowanie przez pracodawcę robotników i osób poszukujących pracy, ze względu na ich wiek.

Przynależność związkowa

Masz prawo należeć do związku zawodowego. Jeśli jesteś członkiem, nie musisz tego zgłosić swemu pracodawcy. Nie możesz być dyskryminowany dlatego, że jesteś członkiem związku.

Specjalne prawa dla osób zatrudnionych przez biura pośrednictwa pracy

Brak opłat

1. Biuro pośrednictwa pracy nie może żądać zapłaty wyłącznie za znalezienie ci pracy lub zarejestrowanie cię w biurze.
2. Biuro pośrednictwa pracy nie może wymagać od ciebie, jako warunek usługi szukania pracy, byś zakupił od nich inne produkty czy usługi, takie jak np. pisanie CV, szkolenia, osobisty sprzęt ochronny.
   

Otrzymywanie płacy

Biuro nie może wstrzymać wypłaty twojego wynagrodzenia ze względu na to, że nie otrzymało ono swojej zapłaty od przedsiębiorstwa, czy organizacji, dla której pracowałeś, lub dlatego, że nie możesz przedstawić podpisanego rachunku (time sheet- karta wyszczególniająca liczbę przepracowanych godzin dla danego rodzaju pracy). W przypadku, kiedy przedsiębiorstwo zatrudniające odmawia podpisania takiego rachunku, obowiązkiem biura jest ustalenie liczby godzin, które przepracowałeś. Za te godziny powinieneś otrzymać zapłatę.

Pisemna deklaracja warunków i zastrzeżeń

Kiedy zapiszesz się do biura pośrednictwa pracy, powinieneś otrzymać pisemną deklarację warunków i zastrzeżeń, zanim rozpoczniesz jakąkolwiek pracę. Dotyczy to równocześnie przypadku, kiedy biuro szuka dla ciebie pracy tymczasowej, jak również w przypadku nowej, stałej pracy. W momencie, kiedy warunki zostały uzgodnione i potwierdzone na piśmie, nie powinny one ulec zmianie bez twojej zgody. Wszystkie uzgodnione zmiany powinny być potwierdzone na piśmie w przeciągu pięciu dni roboczych.

Jeśli biuro pośrednictwa poszukuje pracy tymczasowej dla ciebie, wówczas pisemne porozumienie powinno określać:

1. czy jesteś klasyfikowany, jako pracownik biura, czy też jako robotnik na ‘umowie o świadczeniu usług’. Zwykle będziesz robotnikiem (więcej szczegółów o tej istotnej różnicy można sprawdzić na stronie xx)
2. powinno być napisane, że otrzymasz zapłatę za każdą wykonaną pracę;
3. jak długi powinien być termin wypowiedzenia, który ty jesteś zobowiązany złożyć, a masz prawo otrzymać, w celu zerwania umowy;
4. stawkę płacy, którą otrzymasz, lub minimalną stawkę, którą w oparciu o rozsądne podstawy, biuro może spodziewać się dla ciebie. Musi to odpowiadać przynajmniej stawce godzinowej określonej przez Krajową Płacę Minimalną;
5. czy wypłacane będzie ci tygodniowo, czy miesięcznie;
6. ilość dni płatnego urlopu, który otrzymasz. Większość zatrudnionych przez biura pośrednictwa pracy podlega Przepisom Wymiaru Godzin, i przysługuje im prawo do przynajmniej czterech tygodni płatnego urlopu (patrz wyżej).

Bezpieczeństwo i higiena pracy

Biura pośrednictwa pracy mają obowiązek poinformować o wszelkich rodzajach zagrożeń w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy, które znane są przedsiębiorstwu zatrudniającemu, oraz podjętych środków przeciwdziałających lub kontrolujących te zagrożenia.

Powinni oni sprawdzić, czy przedsiębiorstwo zatrudniające przeprowadziło szczegółową ocenę ryzyka związanego z bezpieczeństwem i higieną pracy, oraz poinformować cię o sytuacji przed umieszczeniem w danej organizacji.


opracowanie: Kongres Zwiazków Zawodowych TUC.